8 жылда Түркістан облысының экономикасы еселеп өсіп, инвестициялық әлеуеті айқындалды

Биыл Түркістан облысының құрылғанына 8 жыл толып отыр. Осы уақыт ішінде өңір әлеуметтік-экономикалық даму қарқыны жоғары аймақтардың біріне айналып, ауқымды инфрақұрылымдық және инвестициялық жобалар жүзеге асырылды. Мемлекет басшысының қолдауымен Түркістан қаласына ерекше мәртебе беру туралы заңның қабылдануы өңірдің даму стратегиясына тың серпін беріп, инвестициялық тартымдылығын арттыруға, кәсіпкерлікті дамытуға және өндірістік әлеуетін күшейтуге жаңа мүмкіндіктер ашты.

Соңғы сегіз жылда Түркістан облысының жалпы өңірлік өнім көлемі 3 есеге өсіп, 5 трлн теңгеге жетті. Салыстырмалы түрде айтқанда, 2018 жылы бұл көрсеткіш 1,7 трлн теңгені құраған болатын. Бұл – өңір экономикасының тұрақты өсіп келе жатқанын, өндіріс көлемінің ұлғайғанын және инвестициялық белсенділіктің артқанын көрсететін маңызды көрсеткіш.

Өнеркәсіп саласында да айтарлықтай өсім қалыптасты. 2025 жылдың қорытындысы бойынша өнеркәсіп өнімінің көлемі 1 трлн 596,1 млрд теңгеге жетіп, 2018 жылмен салыстырғанда 3,6 есеге артты. Егер 2018 жылы облыста 438,6 млрд теңгенің өнеркәсіп өнімі өндірілсе, бүгінде бұл көрсеткіш бірнеше есеге ұлғайып, өңір экономикасының негізгі драйверлерінің біріне айналды.

Өңдеу өнеркәсібін дамыту бағытындағы жұмыстар да жүйелі жалғасуда. 2026 жылы жалпы құны 34,7 млрд теңгені құрайтын 11 инвестициялық жобаны іске асыру жоспарланған. Бұл жобалар нәтижесінде 703 жаңа жұмыс орны ашылады. Ал биылғы жылдың алғашқы алты айында жалпы құны 11,2 млрд теңге болатын төрт инвестициялық жоба іске қосылып, 278 азамат тұрақты жұмыспен қамтылды.

Түркістан облысының әкімі Нұралхан Көшеровтің тапсырмасына сәйкес өңір экономикасын әртараптандыру, жаңа өндірістерді іске қосу, инвестиция тарту және экспортқа бағдарланған кәсіпорындарды көбейту бағытындағы жұмыстар тұрақты бақылауда. Бұл бағытта өндірістік инфрақұрылымды жетілдіруге, кәсіпкерлерге қолайлы жағдай жасауға және жаңа технологияларды енгізуге ерекше басымдық беріліп келеді.

Қазіргі таңда облыста жалпы аумағы 1 931 гектарды құрайтын 21 индустриялық аймақ жұмыс істейді. Осы индустриялық аймақтарда жалпы құны 60,8 млрд теңгені құрайтын 55 инвестициялық жоба іске асырылып, нәтижесінде 3 073 жаңа жұмыс орны құрылды. Сонымен қатар алдағы кезеңде жалпы құны 96,4 млрд теңгені құрайтын тағы 47 инвестициялық жобаны жүзеге асыру жоспарланған. Бұл жобалар іске қосылғанда қосымша 2 791 адам тұрақты жұмыспен қамтылады.

Өңірлік үйлестіру кеңесінің шешімімен биыл жалпы инвестициялық құны 21,1 млрд теңгені құрайтын және 519 жаңа жұмыс орнын ашуға мүмкіндік беретін 12 жаңа инвестициялық жоба индустриялық аймақтарға орналастыру үшін мақұлданды. Бұл өңірдің инвестициялық тартымдылығының жоғары екенін және кәсіпкерлер үшін қолайлы өндірістік орта қалыптасқанын көрсетеді.

Түркістан облысында жалпы көлемі 3 603,3 гектарды қамтитын, 10 субзонадан тұратын «TURAN» арнайы экономикалық аймағы жұмыс істейді. Оның 1 450 гектары өндірістік аймақ ретінде белгіленген. Қазіргі таңда арнайы экономикалық аймақтың өнеркәсіптік субзоналарында жалпы құны 875,3 млрд теңгені құрайтын 37 ірі өнеркәсіптік жоба қатысушы ретінде тіркелген. Бұл кәсіпорындар машина жасау, құрылыс материалдарын өндіру, жеңіл өнеркәсіп, химия өнеркәсібі, ауыл шаруашылығы өнімдерін өңдеу және басқа да жоғары қосылған құны бар өндірістерді дамытуға бағытталған.

Шағын және орта бизнесті дамыту мақсатында өндірістік алаңдарды кеңейту жұмыстары да қарқынды жүргізілуде. «Өнеркәсіпті дамыту қоры» АҚ қолдауымен Сауран ауданының Шаға ауылында құрылған шағын өнеркәсіптік аймақта 40 өндірістік ғимарат пайдалануға берілді. Мұнда жалпы инвестиция көлемі 136,3 млрд теңгені құрайтын 32 жоба іске асырылуда. Өндірістік парк аумағында ауыл шаруашылығы техникалары, аспалы жабдықтар, жаңбырлатып және тамшылатып суару жүйелері, металл бұйымдары, полиэтилен өнімдері және басқа да өнеркәсіптік өнімдер шығарылуда.

Өңірде іске асырылып жатқан өндірістік жобалар Түркістан облысының экономикалық өзін-өзі қамтамасыз ету деңгейін арттыруға ықпал етуде. Бұрын сырттан жеткізілетін бірқатар өнімдер бүгінде жергілікті кәсіпорындарда өндіріле бастады. Бұл импортты алмастыруға, өндірістік тәуелсіздікті күшейтуге және ішкі нарықты сапалы қазақстандық өніммен қамтамасыз етуге мүмкіндік беруде.

Экономиканы әртараптандыру саясатының нәтижесінде облыста ауыл шаруашылығымен қатар өнеркәсіп, өңдеу өндірісі, логистика, құрылыс индустриясы, жаңартылатын энергия көздері, туризм және қызмет көрсету салалары қарқынды дамып келеді. Мұндай кешенді даму өңір экономикасының тұрақтылығын күшейтіп, әлемдік нарықтағы өзгерістерге бейімделу мүмкіндігін арттырады.

Инвестиция тарту – Түркістан облысының даму стратегиясындағы негізгі бағыттардың бірі. Өңірде индустриялық және арнайы экономикалық аймақтардың инфрақұрылымы жетілдіріліп, инвесторларға қолайлы жағдай жасалуда. Соның нәтижесінде отандық және шетелдік инвесторлардың қызығушылығы артып, жаңа өндірістер іске қосылуда. Бұл халықаралық сауда-экономикалық ынтымақтастықтың кеңеюіне және заманауи технологиялардың өңірге келуіне жол ашып отыр.

Сонымен қатар облыста қазақстандық өнімнің сапасын арттыруға ерекше көңіл бөлінуде. Кәсіпорындар халықаралық сапа стандарттарын енгізіп, цифрлық өндіріс технологияларын пайдалану арқылы бәсекеге қабілетті өнім шығаруға ұмтылуда. Бұл ішкі нарықтағы отандық өнімнің үлесін көбейтіп қана қоймай, оның сыртқы нарықтарға шығуына да мүмкіндік береді.

Ұлттық экспорттаушыларды мемлекеттік қолдау да жүйелі түрде жүзеге асырылып келеді. Экспортқа бағдарланған кәсіпорындарға инфрақұрылымдық қолдау көрсету, өндірісті жаңғыртуға жағдай жасау, жеңілдетілген қаржыландыру тетіктерін ұсыну және халықаралық көрмелерге қатысу мүмкіндіктерін кеңейту арқылы өңірде өндірілген өнімдердің шетелдік нарықтарға шығу әлеуеті артып келеді. Бұл өз кезегінде Түркістан облысының экспорттық мүмкіндігін кеңейтіп, өңір экономикасының тұрақты дамуына қосымша серпін береді.

Жалпы, соңғы сегіз жылда жүзеге асырылған кешенді реформалар мен инвестициялық саясаттың нәтижесінде Түркістан облысы өндірісі дамыған, кәсіпкерлікке қолайлы, инвестициялық әлеуеті жоғары өңірлердің біріне айналды. Алдағы кезеңде де жаңа индустриялық жобаларды іске асыру, экономиканы әртараптандыру, инвестиция көлемін ұлғайту, қазақстандық өнімнің сапасын арттыру және ұлттық экспорттаушыларды қолдау бағытындағы жұмыстар жалғасып, өңірдің әлеуметтік-экономикалық өсімі мен халықтың әл-ауқатын арттыруға берік негіз қалайды.